Evde Üretim ve İnternetten Satışta Esnaf Muafiyeti Rehberi
Gelir İdaresi Başkanlığı'nın evinde kendi el emeğiyle ürün üretip internetten satanlar için hazırladığı resmi rehber. İki farklı esnaf muafiyeti yolunu, satış sınırlarını, vergi kesintisini ve Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi başvurusunu örneklerle anlatıyor.
Rehberi İndir (PDF, 20 sayfa)E-posta adresi istemeden, tek tıkla indirebilirsiniz.
Bu rehber nedir?
Rehber, GİB Mükellef Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından Ağustos 2025'te yayımlandı (Yayın No 568). Evde üretilen ürünlerin internetten satışında esnaf muafiyetini 13 soru, 4 örnek ve iki muafiyet yolunu karşılaştıran bir özet tabloyla açıklıyor. El emeği ürünlerini Instagram'dan ya da bir pazaryerinden satmaya başlayanların ilk sorularından biri vergi olduğu için, resmi kaynağa kolayca ulaşılabilsin diye burada paylaşılıyor.
Rehberdeki tutarlar 2025 yılı içindir. (6) numaralı bentteki sınır her yıl brüt asgari ücrete göre, (10) numaralı bentteki sınır ise Gelir Vergisi Genel Tebliği ile yeniden belirlenir. İçinde bulunduğunuz yılın tutarları için gib.gov.tr adresini kontrol edin.
Evde üretimde esnaf muafiyeti nedir?
Esnaf muafiyeti, geliri genellikle el emeğine dayanan ve çok küçük çapta iş yapan kişilerin kazancını gelir vergisi dışında bırakan bir uygulamadır. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 9. maddesinde düzenlenir.
7162 sayılı Kanunla 30 Ocak 2019'dan itibaren evde üretilen ürünlerin internetten satışı da (6) numaralı bendin kapsamına alındı. 7256 sayılı Kanunla 1 Ocak 2021'den itibaren geçerli olan (10) numaralı bent ise ürünlerini yalnızca internetten satanlar için ayrı ve daha yüksek sınırlı bir muafiyet yolu açtı.
İki muafiyet yolu arasındaki farklar
Rehberin sonundaki özet tabloya göre iki yolun farkları aşağıda yer alıyor.
| GVK 9/1-6 | GVK 9/1-10 | |
|---|---|---|
| Satış kanalı | İnternet ve diğer yollar (kermes, festival, panayır gibi) | Yalnızca internet ve benzeri elektronik ortamlar |
| Ürünler | Kanunda sayılan ürünler (örgü, dantel, nakış, havlu, sepet, tarhana, erişte, mantı gibi) | Evde sanayi tipi makine kullanmadan imal edilen mallar (rehberdeki örnekte ekmek, kurabiye, reçel, turşu) |
| Yıllık sınır (2025) | 312.066 TL, yalnızca internet satışlarına uygulanır | 1.580.000 TL, toplam hasılata uygulanır |
| İşçi çalıştırma | Dışarıdan işçi çalıştırılamaz | İşçi çalıştırılabilir |
| Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi | İsteğe bağlı | Zorunlu |
| Ticari banka hesabı | Zorunluluk yok | Zorunlu, tüm hasılat bu hesaptan tahsil edilir |
| Vergi kesintisi | Alıcı, GVK 94. madde kapsamındaysa %2 keser, diğer alıcılarda kesinti yok | Banka %4 keser, işçi çalıştırılıyorsa %2 |
| Sınır aşılırsa | İzleyen yıl mükellef olunur. Ocak sonuna kadar (10) numaralı bendin şartları sağlanırsa o yolla devam edilebilir | İzleyen yıl mükellef olunur ve esnaf muafiyetine geri dönülemez |
Her iki yolda ortak şartlar
- Ayrı bir iş yeri açılmaz ve üretim oturulan evde yapılır.
- Sanayi tipi ya da seri üretim yapabilen makine ve alet kullanılmaz. Dikiş ve nakış makinesi, mutfak robotu, ütü gibi evde kullanılan aletler bu sınırın dışındadır.
- Ticari, zirai ya da mesleki kazanç nedeniyle gerçek usulde gelir vergisi mükellefi olunmaz.
- Faaliyet, gelir ya da kurumlar vergisi mükelleflerine bağlı çalışır şekilde yürütülmez.
- Satın alınan mallara ve giderlere ait belgeler 5 yıl boyunca saklanır.
GVK 9/1-6 kapsamında muafiyet
Bu yol, kanunda sayılan ürünleri evde üretip hem internetten hem de diğer yollarla satanlar içindir. Havlu, örtü, çorap, halı, kilim, örgü, dantel, nakış işleri, turistik eşya, hasır, sepet, yapma çiçek, boncuk işleme, tığ örgü, tarhana, erişte ve mantı bu ürünler arasında yer alıyor.
- Dışarıdan işçi çalıştırılmaz ve ürünler pazar takibiyle satılmaz.
- Kermes, festival, panayır ve kamu kurumlarının geçici olarak belirlediği yerlerde satış yapılabilir. Mükelleflerin düzenlediği kermes, festival ve panayırlarda satış yapılamaz.
- Yıllık internet satışı brüt asgari ücreti (2025 için 312.066 TL) aşmamalıdır. Sınır tüm ürünlerin toplam internet satışına uygulanır ve diğer yollarla yapılan satışlarda tutar sınırı yoktur.
- Ödeme yapan alıcı vergi kesmekle yükümlüyse satış bedelinden %2 gelir vergisi keser.
Rehberdeki örnekte 2025'te internetten 180.000 TL, kermes ve festivallerde 120.000 TL satış yapan bir üretici muafiyetini koruyor. İnternet satışı 330.000 TL olan başka bir üretici ise sınırı aştığı için 1 Ocak 2026'dan itibaren gelir vergisi mükellefi oluyor.
GVK 9/1-10 kapsamında muafiyet
Bu yol, evde ürettiği malları yalnızca internetten satanlar içindir. Satışların bir kısmı başka yollarla yapılırsa bu bentten yararlanılamaz.
- Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi: İkametgâhınızın bağlı olduğu vergi dairesinden alınması zorunludur ve üç yılda bir güncellenir.
- Ticari banka hesabı: Türkiye'de kurulu bir bankada ticari hesap açılır ve internet satışlarından gelen paranın tamamı bu hesaptan tahsil edilir. Birden fazla bankada hesap açmak mümkündür.
- Vergi kesintisi: Banka, hesaba aktarılan her tutardan %4 gelir vergisi keser. Ayda en az on gün işçi çalıştırıp bunu SGK belgeleriyle bankaya bildirenler için oran %2'dir.
- Hasılat sınırı: Yıllık toplam hasılat 2025 için 1.580.000 TL'yi aşmamalıdır.
- Ürünle birlikte belge: Onaylı muafiyet belgesinin fotokopisindeki satış bölümü doldurularak ürünle birlikte gönderilebilir.
Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi başvurusu
- İkametgâhınızın bağlı olduğu vergi dairesine başvurun ya da Dijital Vergi Dairesi'ne (dijital.gib.gov.tr) giriş yapın.
- Dilekçelerim, ardından Yeni Dilekçe Oluştur menüsünden "Esnaf Vergi Muafiyeti Talep Dilekçesi" adımını seçip dilekçeyi gönderin.
- Belgenin ilgili bölümleri doldurulduktan sonra vergi dairesince onaylanmasını bekleyin.
- (10) numaralı bentten yararlanacaksanız onaylı belgeyi bankanıza ibraz ederek ticari hesabınızı açın.
Rehberde yanıtlanan 13 soru
- GVK 9/1-6 kapsamında esnaf muaflığından yararlanma şartları nelerdir?
- Evlerde üretilen ürünlerin internet ve benzeri ortamlarda satışı mümkün mü?
- Muafiyet şartlarını sağlamadığı tespit edilenler için mükellefiyet ne zaman başlar? (9/1-6)
- Evlerde üretilen ürünlerin satışında vergi tevkifatı yapılacak mı?
- Evlerde üretilen ürünlerin satışında belge düzeni nasıl olmalıdır?
- GVK 9/1-10 kapsamında esnaf muaflığından yararlanma şartları nelerdir?
- Satışların bir kısmı internetten, bir kısmı diğer şekillerde yapılabilir mi?
- (6) ve (10) numaralı bentlerden aynı takvim yılında faydalanılabilir mi?
- Bankalar tarafından yapılacak işlemler ve tevkifat uygulaması nedir?
- Tevkifat oranı indirimli olarak nasıl uygulanır?
- Muafiyetten faydalananların yükümlülükleri ve belge düzeni nasıl olmalıdır?
- Muafiyet şartlarını sağlamadığı tespit edilenler için mükellefiyet ne zaman başlar? (9/1-10)
- Muafiyet şartlarını sağlamadığı tespit edilenler hakkında yapılacak işlemler nelerdir?
Sık sorulan sorular
Evde yaptığım ürünleri internetten satmak için vergi mükellefi olmam gerekir mi?
Şartları sağlıyorsanız esnaf muafiyetiyle mükellef olmadan satış yapabilirsiniz. Gelir Vergisi Kanunu'nun 9. maddesi bunun için iki yol tanır. (6) numaralı bent kanunda sayılan ürünleri internetten ve diğer yollarla satanları, (10) numaralı bent ise evde imal ettiği malları yalnızca internetten satanları kapsar. Her iki yolda da iş yeri açılmaz ve sanayi tipi ya da seri üretim yapabilen makine kullanılmaz.
Instagram ya da pazaryeri üzerinden yapılan satışlar internet satışı sayılır mı?
Rehberde platform adı geçmez, "internet ve benzeri elektronik ortamlar" ifadesi kullanılır. Rehberdeki örneklerde internet üzerinden satışa aracılık eden bir platform aracılığıyla yapılan satışlar internet satışı olarak değerlendiriliyor.
Esnaf Vergi Muafiyeti Belgesi nasıl alınır?
İkametgâhınızın bağlı olduğu vergi dairesine başvurabilir ya da Dijital Vergi Dairesi'nde Dilekçelerim, Yeni Dilekçe Oluştur, Esnaf Vergi Muafiyeti Talep Dilekçesi adımıyla elektronik ortamda dilekçe gönderebilirsiniz. Belge vergi dairesince onaylanır, geçerli olduğu süre içinde çoğaltılarak kullanılabilir ve üç yılda bir vergi dairesine başvurularak güncellenir.
Satış sınırı aşılırsa ne olur?
(6) numaralı bentte internet satışları yıllık brüt asgari ücreti (2025 için 312.066 TL) aşarsa muafiyet kaybedilir ve izleyen yılın başından itibaren gelir vergisi mükellefiyeti başlar. (10) numaralı bentte hasılat 2025 için 1.580.000 TL'yi aşarsa o yıl muafiyetten yararlanılmaya devam edilir, izleyen yılın başından itibaren mükellefiyet başlar ve aynı muafiyete bir daha dönülemez.
İki muafiyetten aynı yıl yararlanılabilir mi?
Hayır, (6) ve (10) numaralı bentlerden aynı takvim yılında aynı anda yararlanılamaz. (6) numaralı bentteki internet satış sınırını aştığı için muafiyetini kaybeden kişi, izleyen yılın Ocak ayı sonuna kadar (10) numaralı bendin şartlarını sağlarsa o yıl bu bent kapsamında esnaf muafiyetinden yararlanabilir.
Esnaf muafiyetinde fatura kesmek gerekir mi?
Muafiyetten yararlananların belge düzenleme, defter tutma ve beyanname verme yükümlülüğü yoktur. Alıcı birinci ya da ikinci sınıf tüccar, basit usul mükellefi, defter tutan serbest meslek erbabı ya da çiftçiyse alımı gider pusulasıyla ya da bedel banka aracılığıyla ödendiyse dekontla belgeler. Size düzenlenen gider pusulalarını ve giderlerinize ait belgeleri 5 yıl saklamanız zorunludur.
İşçi çalıştırırsam esnaf muafiyeti bozulur mu?
(6) numaralı bent kapsamında dışarıdan işçi çalıştırılamaz. (10) numaralı bentte işçi çalıştırmak mümkündür ve bankanın kestiği vergi %4 yerine %2 olarak uygulanır. İndirimli oran için ilgili ayda bir işçinin en az on gün çalıştırılması ve bunun SGK belgeleriyle bankaya bildirilmesi gerekir. İşçinin ayrıldığını bildirmek de muafiyetten yararlanan kişinin sorumluluğundadır.
Dışarıdan satın aldığım ürünleri de satabilir miyim?
Rehber, evde imal edilenler dışında dışarıdan satın alınan malların satıldığının tespit edilmesini muafiyeti kaybettiren durumlar arasında sayar. Bu durumda ilgili yılın başından itibaren muafiyetten yararlanılamaz ve alınmayan vergiler vergi ziyaı cezası ve gecikme faiziyle birlikte tahsil edilir.
Bu sayfadaki özet, GİB rehberindeki açıklamalara dayanır ve bilgilendirme amaçlıdır. Kendi durumunuza uygun karar için mali müşavirinize danışın.